Site yayına girdikten sonra bakım neleri kapsamalı?
"Bakım paketi" çoğu zaman içi belirsiz bir kalem olarak satılıyor. İçinde gerçekten ne olması gerektiğini ve hangi kalemlerin dolgu olduğunu anlatıyorum.
Site teslim edildi, herkes memnun. Altı ay sonra bir bakıyorsunuz, iletişim formu çalışmıyor ve ne zamandır bozuk olduğunu kimse bilmiyor.
Bakım bunun için var. Ama "aylık bakım" diye satılan paketin içinde ne olduğu çoğu zaman hiçbir yere yazılmıyor.
Gerçekten gerekli olanlar
Yedekleme
En önemli kalem bu. Haftada bir tam yedek alınmalı ve yedekler sunucunun dışında bir yerde durmalı.
Sunucuda duran yedek, sunucu çöktüğünde işe yaramıyor. Bunu da genelde en kötü anda öğreniyorsunuz.
Bir de yedeğin geri yüklenip yüklenemediği denenmiş mi, onu sorun. Geri yükleme hiç denenmediyse yedeğin çalışıp çalışmayacağını bilemezsiniz.
Güncelleme
WordPress kullanıyorsanız bu kalem şart. Çekirdek, tema ve eklentiler düzenli güncellenmezse güvenlik açıkları birikiyor. Saldırıların büyük çoğunluğu, yaması çoktan çıkmış bilinen açıkları kullanıyor.
Güncellemeleri gözü kapalı yapmamak lazım. Önce test ortamında denenmeli, çünkü bir eklenti güncellemesinin siteyi bozması sık görülen bir şey.
Özel yazılmış bir sitede bu yük çok daha az. Otuz eklenti yoksa güncellenecek otuz şey de yok.
Kesinti izleme
Siteniz gece 3'te çökerse sabah 9'da mı öğreneceksiniz? Bir izleme servisi siteyi beş dakikada bir kontrol ediyor ve kapandığında size haber veriyor.
Ücretsiz seçenekleri var, kurulumu beş dakika sürüyor. Bakım paketinizde yoksa kendiniz kurun.
Güvenlik
SSL sertifikasının yenilenmesi (genelde otomatik ama yine de kontrol etmek gerekiyor), yönetici paneline yapılan giriş denemelerinin izlenmesi ve form gönderimlerinin spam filtresinden geçirilmesi.
Gereksiz olabilecekler
"Aylık SEO raporu" diye gönderilen otomatik PDF'leri genelde kimse okumuyor. Rapor istiyorsanız somut olsun. Bu ay hangi kelimede kaçıncı sıraya çıktık, ne yaptık, sırada ne var?
"Sınırsız değişiklik" vaadine de dikkat edin. Gerçekten sınırsız bir paket ya çok pahalıdır ya da "değişiklik" kelimesini çok dar tanımlar. Sözleşmede bununla neyin kastedildiğini sorun.
Hangi siteye ne gerekiyor?
<strong>Özel yazılmış küçük bir tanıtım sitesi.</strong> Aylık bakıma gerek olmayabilir. Yedekleme otomatikse ve izleme kuruluysa yılda bir kontrol yeter.
<strong>WordPress sitesi.</strong> Aylık bakım gerçekten gerekli, çünkü güncelleme yükü ve güvenlik riski hiç bitmiyor.
<strong>E-ticaret.</strong> Bakımsız olmaz. Site bir saat kapalı kaldığında doğrudan para kaybediyorsunuz. Ödeme altyapısı ve stok entegrasyonları da sürekli ilgi istiyor.
Sormanız gerekenler
Yedekler nereye alınıyor, geri yükleme denendi mi?
Güncellemeler önce test ortamında deneniyor mu?
Site kapandığında ne kadar sürede müdahale ediliyor?
Paket dışında bir iş çıkarsa saat ücreti ne?
Anlaşmayı bitirirsem yedeklerimi ve erişimlerimi alabiliyor muyum?
En önemlisi yine son madde. Anlaşmayı bitirdiğinizde siteniz başkasının elinde kalmamalı.